Łotwa - Umowa o grobach wojennych

Umowa między Rządem Republiki Federalnej Niemiec a Rządem Republiki Łotewskiej o grobach wojennych

Rząd Republiki Federalnej Niemiec i Rząd Republiki Łotewskiej, pragnąc ustanowić ostateczne rozwiązanie dla niemieckich grobów wojennych znajdujących się na terytorium Republiki Łotewskiej, starając się zapewnić zachowanie i opiekę nad tymi grobami w godny sposób i zgodnie z postanowieniami obowiązującego międzynarodowego prawa humanitarnego, w wykonaniu ustępu 13 Wspólnej Deklaracji z dnia 20 kwietnia 1993 r. w sprawie podstaw stosunków między Republiką Federalną Niemiec a Republiką Łotewską Uwzględniając fakt, że opieka nad grobami łotewskich zmarłych w czasie wojny w Niemczech jest przewidziana przez niemieckie ustawodawstwo i praktykę oraz że zagwarantowane jest stałe prawo do spoczynku łotewskich zmarłych w czasie wojny, Strony uzgodniły, co następuje, w wykonaniu ustępu 13 Wspólnej deklaracji z dnia 20 kwietnia 1993 r. w sprawie podstaw stosunków między Republiką Federalną Niemiec a Republiką Łotewską:</ p> Artykuł 1

Dla celów niniejszej Umowy terminy: a) "niemieccy zmarli w czasie wojny" oznaczają: - członków niemieckich sił zbrojnych, - osoby traktowane jako takie zgodnie z prawem niemieckim, - inne osoby narodowości niemieckiej, które zmarły w związku z wydarzeniami wojny 1914/1918 lub wojny 1939/1945 lub po ich deportacji; b) "niemieckie groby wojenne" oznaczają: groby niemieckich zmarłych w czasie wojny znajdujące się na terytorium Republiki Łotewskiej; c) "niemieckie groby wojenne": cmentarze lub części cmentarzy nadal istniejące, możliwe do zlokalizowania lub mające zostać nowo utworzone na terytorium Republiki Łotewskiej, na których pochowani są niemieccy zmarli w czasie wojny; d) "łotewscy zmarli w czasie wojny": obywatele Republiki Łotewskiej, którzy zmarli w związku z wydarzeniami wojny 1939/1945.

(1) Rząd Republiki Łotewskiej zapewni ochronę niemieckich grobów wojennych i stałe prawo spoczynku niemieckich zmarłych na wojnie na swoim terytorium oraz utrzyma otoczenie niemieckich grobów wojennych wolne od wszelkich urządzeń, które są niezgodne z godnością tych miejsc. (2) Rząd Republiki Federalnej Niemiec jest upoważniony do przygotowania i utrzymania niemieckich grobów wojennych i niemieckich cmentarzy wojennych w Republice Łotewskiej na własny koszt.

(1) Rząd Republiki Łotewskiej nieodpłatnie i bezterminowo pozostawia tereny służące jako niemieckie cmentarze wojenne jako miejsca stałego spoczynku niemieckich zmarłych w czasie wojny. (2) Niniejsza Umowa nie ma wpływu na prawa własności. Wszelkie zmiany granic terenów wykorzystywanych jako niemieckie cmentarze wojenne, które zostaną uznane za konieczne, zostaną wyjaśnione w drodze wzajemnego porozumienia między Umawiającymi się Stronami lub upoważnionymi przez nie instytucjami. Jeżeli w drodze wzajemnego porozumienia między Umawiającymi się Stronami dany teren przestanie być wykorzystywany w całości lub w części zgodnie z jego przeznaczeniem, zmiana ta spowoduje utratę prawa do jego użytkowania przez Rząd Republiki Federalnej Niemiec. (3) Jeżeli z ważnych powodów publicznych miejsce, o którym mowa w ustępie 1, jest potrzebne do innego wykorzystania, Rząd Republiki Łotewskiej udostępni Rządowi Republiki Federalnej Niemiec inne odpowiednie miejsce i poniesie koszty ponownego pochówku zmarłych i przygotowania nowych grobów. Wybór nowego miejsca, jego przygotowanie i ponowny pochówek zostaną przeprowadzone za obopólną zgodą.

(1) Rząd Republiki Łotewskiej upoważnia Rząd Republiki Federalnej Niemiec, bez ponoszenia jakichkolwiek kosztów i po otrzymaniu planu skoordynowanego przez instytucje obu stron do uprzedniego zatwierdzenia, do połączenia grobów niemieckich zmarłych w czasie wojny, których ponowny pochówek Rząd Republiki Federalnej Niemiec uzna za konieczny. Ponowny pochówek niemieckich poległych wojennych zostanie przeprowadzony przez siły wyznaczone przez stronę niemiecką. (2) Z każdego ponownego pochówku niemieckich zmarłych wojennych sporządza się protokół, w którym podaje się starą i nową lokalizację grobu, dane osobowe, napis na tabliczce identyfikacyjnej lub inne cechy identyfikacyjne. Każda Umawiająca się Strona otrzyma kopię tego protokołu. (3) O ile można udowodnić, że dawne niemieckie cmentarze wojenne na terytorium Łotwy zostały w międzyczasie opuszczone z powodu zmian infrastrukturalnych, a pochowani tam niemieccy zmarli nie mogą być już odnalezieni, Rząd Republiki Łotewskiej, na wniosek strony niemieckiej, zezwoli na wzniesienie pomników w prostej i godnej formie w tych dawnych miejscach. Rząd Republiki Łotewskiej udostępni w tym celu odpowiedni teren. (4) W zakresie, w jakim tymczasowy pochówek niemieckich zmarłych w czasie wojny znalezionych na terytorium Łotwy jest konieczny w celu umożliwienia ostatecznego pochówku na niemieckim cmentarzu wojennym, Rząd Republiki Łotewskiej dokona ustaleń dotyczących ich właściwego i godnego tymczasowego pochówku oraz oznaczenia grobów.

Jeżeli na niemieckich cmentarzach wojennych oprócz niemieckich grobów wojennych znajdują się groby poległych w innych państwach, fakt ten zostanie należycie uwzględniony w decyzjach dotyczących zachowania i utrzymania tych grobów. Jeżeli podczas ponownego pochówku niemieckich zmarłych wojennych lub podczas budowy niemieckich cmentarzy wojennych zostaną znalezieni również łotewscy zmarli wojenni, wynikające z tego kwestie zostaną rozstrzygnięte w drodze wzajemnego porozumienia między upoważnionymi instytucjami.

(1) Przeniesienie niemieckich zmarłych wojennych z terytorium Republiki Łotewskiej do Republiki Federalnej Niemiec wymaga uprzedniej zgody Rządu Republiki Federalnej Niemiec. Rząd Republiki Łotewskiej wyrazi zgodę na takie przekazanie wyłącznie po uzyskaniu takiej zgody. (2) Zgoda Rządu Republiki Federalnej Niemiec wymagana jest również w przypadku wniosków kierowanych do Rządu Republiki Łotewskiej o przekazanie niemieckich zwłok wojennych do państw trzecich. (3) Ustępy 1 i 2 niniejszego artykułu mają również zastosowanie do repatriacji łotewskich zmarłych na wojnie do Republiki Łotewskiej lub do państw trzecich, chyba że umowy lub przepisy prawa stanowią inaczej. (4) Wszelkie koszty i opłaty związane z ekshumacją i przeniesieniem niemieckich zmarłych wojennych za granicę ponoszą wnioskodawcy. (5) Przedstawiciele władz obu Umawiających się Stron mają prawo być obecni przy pochówku niemieckich zmarłych wojennych w celu repatriacji.

(1) Rząd Republiki Federalnej Niemiec zleci "Volksbund Deutsche Kriegsgräberfürsorge e.V." (zwanemu dalej "VOLKSBUND") techniczną realizację zadań w Republice Łotewskiej wynikających dla strony niemieckiej z niniejszej Umowy. (2) Rząd Republiki Łotewskiej zleci "Komitetowi Cmentarza Braci" techniczną realizację zadań wynikających z niniejszej Umowy dla strony łotewskiej. (3) W przypadku, gdy jedna z Umawiających się Stron pragnie zlecić zadanie innej lub dodatkowej instytucji, Umawiające się Strony osiągną porozumienie w tej sprawie.

(1) Obie Umawiające się Strony zapewnią upoważnionym instytucjom wszelką możliwą pomoc, w szczególności dostęp do dokumentów dotyczących grobów wojennych i zmarłych żołnierzy, dostępnych obecnie lub w przyszłości we wszystkich urzędach i innych instytucjach. Inne umowy i porozumienia pozostają nienaruszone. (2) VOLKSBUND może wysyłać przedstawicieli, ekspertów i inny personel do Republiki Łotewskiej w celu wykonywania swoich zadań.

(1) VOLKSBUND, w miarę możliwości, korzysta z miejscowej siły roboczej i miejscowych materiałów przy wykonywaniu prac wynikających z realizacji niniejszej Umowy, zgodnie ze zwykłymi warunkami wolnej konkurencji. (2) VOLKSBUND może również importować i reeksportować z Republiki Federalnej Niemiec lub innego państwa członkowskiego Wspólnoty Europejskiej sprzęt, środki transportu, materiały i akcesoria niezbędne do wykonania prac, o których mowa w niniejszej umowie. (3) Do odprawy celnej tych towarów stosuje się następujące zasady: a) czasowo przywożony sprzęt i środki transportu są odprawiane przy przywozie do Republiki Łotewskiej na znaczkach celnych przywozowo-wywozowych z zastrzeżeniem, że wspomniany sprzęt i środki transportu zostaną powrotnie wywiezione po zakończeniu prac; b) materiały i akcesoria przeznaczone do budowy, dekoracji lub utrzymania grobów, pomników lub cmentarzy pozostają zwolnione z należności celnych przywozowych, jeżeli zostaną przedstawione organom celnym oprócz zwykłej deklaracji przywozowej: - szczegółowy wykaz przywożonych towarów, - zobowiązanie podpisane przez należycie upoważnioną osobę, dające wiążące zapewnienie, że wspomniane towary będą wykorzystywane wyłącznie do celów przewidzianych w niniejszej Umowie.

(1) Przekazanie obszarów służących jako niemieckie cmentarze wojenne, uzgodnione zgodnie z artykułem 3 ustęp 1, upoważnia VOLKSBUND do bezpośredniego przeprowadzenia, w ramach odpowiednich łotewskich przepisów prawnych, wszelkich prac mających na celu przygotowanie i upiększenie cmentarzy wojennych, jak również budowę odpowiednich dróg dojazdowych, pomieszczeń rekreacyjnych i innych obiektów dla odwiedzających. (2) VOLKSBUND zapewnia, że podczas prac budowlanych przestrzegane są wszystkie wymogi higieniczne i zdrowotne określone przez prawo łotewskie. Będzie przestrzegać odpowiednich przepisów prawnych i administracyjnych dotyczących przepisów cmentarnych.

Niniejsza Umowa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia, w którym Umawiające się Strony powiadomią się wzajemnie o spełnieniu krajowych warunków niezbędnych do jej wejścia w życie.

Sporządzono w Rydze dnia 24 stycznia 1996 r. w dwóch oryginalnych egzemplarzach, każdy w językach niemieckim i łotewskim, przy czym oba teksty są jednakowo autentyczne.

W imieniu Rządu Republiki Federalnej Niemiec R. Holubek W imieniu Rządu Republiki Łotewskiej Valdis Birkavs