Chorwacja - Umowa o grobach wojennych

Rząd Republiki Federalnej Niemiec i Rząd Republiki Chorwacji, dążąc do ostatecznego uregulowania kwestii niemieckich grobów wojennych znajdujących się na terytorium Republiki Chorwacji, starając się zapewnić zachowanie i opiekę nad tymi grobami w sposób godny i zgodnie z postanowieniami obowiązującego międzynarodowego prawa humanitarnego, biorąc pod uwagę fakt, że opieka nad grobami chorwackich poległych w czasie wojny w Niemczech jest przewidziana przez niemieckie ustawodawstwo i opartą na nim praktykę, uzgodniły, co następuje:

Artykuł 1

Dla celów niniejszej Umowy terminy a) "niemieccy polegli na wojnie" oznaczają: - członków niemieckich sił zbrojnych, - osoby traktowane jako takie zgodnie z prawem niemieckim, - inne osoby narodowości niemieckiej, które zginęły w związku z wydarzeniami wojny 1914/1918 lub wojny 1939/1945; b) "niemieckie groby wojenne" oznaczają: groby niemieckich zmarłych w czasie wojny znajdujące się na terytorium Republiki Chorwacji; c) "niemieckie cmentarze wojenne": cmentarze lub części cmentarzy nadal istniejące, możliwe do zlokalizowania lub mające zostać nowo utworzone na terytorium Republiki Chorwacji, na których pochowani są niemieccy zmarli w czasie wojny.

Artykuł 2

(1) Rząd Republiki Chorwacji zapewni ochronę niemieckich grobów wojennych i stałe prawo do spoczynku niemieckich zmarłych wojennych na swoim terytorium oraz utrzyma otoczenie niemieckich grobów wojennych wolne od wszelkich urządzeń, które są niezgodne z godnością tych miejsc.

(2) Rząd Republiki Federalnej Niemiec jest upoważniony do przygotowania i utrzymania niemieckich grobów wojennych i niemieckich cmentarzy wojennych w Republice Chorwacji na własny koszt.

Artykuł 3

(1) Rząd Republiki Chorwacji przyznaje nieodpłatnie i bezterminowo prawo do użytkowania terenów służących jako niemieckie cmentarze wojenne jako miejsca stałego spoczynku niemieckich zmarłych w czasie wojny.

(2) Niniejsza Umowa nie ma wpływu na prawa własności. Wszelkie zmiany granic terenów wykorzystywanych jako niemieckie cmentarze wojenne, które zostaną uznane za konieczne, zostaną wyjaśnione w drodze wzajemnego porozumienia między Umawiającymi się Stronami lub wyznaczonymi przez nie organami. Jeżeli, w drodze wzajemnego porozumienia między Umawiającymi się Stronami, teren nie będzie już w całości lub w części wykorzystywany zgodnie z jego przeznaczeniem, zmiana ta spowoduje utratę prawa do korzystania z niego przez Rząd Republiki Federalnej Niemiec.

(3) Jeżeli miejsce, o którym mowa w ustępie 1, wymaga innego wykorzystania z przyczyn związanych z publicznym planowaniem przestrzennym zgodnie z prawem chorwackim, Rząd Republiki Chorwacji udostępni Rządowi Republiki Federalnej Niemiec inne odpowiednie miejsce i poniesie koszty ponownego pochówku zmarłych i przygotowania nowych grobów. Wybór nowego miejsca, jego przygotowanie i ponowny pochówek zostaną przeprowadzone w drodze wzajemnego porozumienia.

Artykuł 4

(1) Rząd Republiki Chorwacji upoważnia Rząd Republiki Federalnej Niemiec, bez ponoszenia jakichkolwiek kosztów i po otrzymaniu planu do uprzedniego zatwierdzenia, do połączenia grobów niemieckich zmarłych w czasie wojny, których ponowny pochówek Rząd Republiki Federalnej Niemiec uzna za konieczny. Ponowny pochówek niemieckich poległych wojennych zostanie przeprowadzony przez siły wyznaczone przez stronę niemiecką.

(2) Z każdego ponownego pochówku niemieckiego zmarłego wojennego sporządza się protokół, który zawiera szczegóły dotyczące starej i nowej lokalizacji grobu, dane osobowe, napis na tabliczce identyfikacyjnej lub inne cechy identyfikacyjne.

(3) O ile można udowodnić, że dawne niemieckie cmentarze wojenne na chorwackiej ziemi zostały opuszczone, a pochowani tam niemieccy zmarli nie mogą być już odnalezieni, rząd Republiki Chorwacji, na wniosek strony niemieckiej, zezwoli na wzniesienie pomników w prostej i godnej formie w tych dawnych miejscach. Rząd Republiki Chorwacji udostępni w tym celu odpowiedni teren.

(4) W zakresie, w jakim tymczasowy pochówek niemieckich zmarłych wojennych znalezionych na chorwackiej ziemi jest konieczny w celu umożliwienia ostatecznego pochówku na niemieckim cmentarzu wojennym, Rząd Republiki Chorwacji podejmie kroki w celu ich właściwego i godnego tymczasowego pochówku oraz oznaczenia grobów.

Artykuł 5

(1) Przeniesienie niemieckich zwłok wojennych z terytorium Republiki Chorwacji do Republiki Federalnej Niemiec wymaga uprzedniej zgody Rządu Republiki Federalnej Niemiec. Rząd Republiki Chorwacji zezwoli na taką repatriację tylko w przypadku uzyskania takiej zgody.

(2) Zgoda Rządu Republiki Federalnej Niemiec wymagana jest również w przypadku wniosków kierowanych do Rządu Republiki Chorwacji o przekazanie niemieckich zwłok wojennych do państw trzecich.

(3) Wszelkie koszty i opłaty związane z ekshumacją i przeniesieniem niemieckich zmarłych wojennych za granicę ponoszą wnioskodawcy.

(4) Przedstawiciele władz obu Umawiających się Stron mogą być obecni przy pochówku niemieckich zmarłych wojennych w celu repatriacji.

Artykuł 6

(1) Rząd Republiki Federalnej Niemiec zleca "Volksbund Deutsche Kriegsgräberfürsorge e.V." (zwanemu dalej "VOLKSBUND") techniczną realizację zadań w Republice Chorwacji, które wynikają dla strony niemieckiej z niniejszej Umowy.

(2) Rząd Republiki Chorwacji zleci "Komisji ds. ustalenia ofiar wojennych i powojennych" techniczną realizację zadań wynikających z niniejszej Umowy.

(3) W przypadku, gdyby Rząd Republiki Federalnej Niemiec lub Rząd Republiki Chorwacji chciał zlecić zadanie innej organizacji, Umawiające się Strony osiągną porozumienie w tej sprawie.

Artykuł 7

(1) Rząd Republiki Chorwacji zapewni VOLKSBUND wszelką możliwą pomoc, w szczególności dostęp do dokumentów dotyczących niemieckich grobów wojennych i zmarłych niemieckich żołnierzy, dostępnych obecnie lub w przyszłości od wszystkich władz i innych instytucji.

(2) VOLKSBUND może wysyłać do Republiki Chorwacji swoich przedstawicieli oraz ekspertów i członków kierownictwa w celu realizacji swoich zadań.

Artykuł 8

(1) Zasadniczo VOLKSBUND będzie korzystać z lokalnych firm i siły roboczej, a także lokalnych materiałów do wykonania prac budowlanych wynikających z realizacji niniejszej Umowy, zgodnie ze zwykłymi warunkami wolnej (publicznej) konkurencji.

(2) VOLKSBUND może również importować i reeksportować z Republiki Federalnej Niemiec lub innego państwa członkowskiego Unii Europejskiej sprzęt, środki transportu, materiały i akcesoria niezbędne do wykonania prac, o których mowa w niniejszej Umowie.

(3) Do odprawy celnej tych towarów stosuje się następujące zasady:

(a) czasowo przywożony sprzęt i środki transportu podlegają odprawie celnej importowo-eksportowej po ich wprowadzeniu do Republiki Chorwacji z zastrzeżeniem, że wspomniany sprzęt i środki transportu zostaną powrotnie wywiezione po zakończeniu prac;

b) materiały i akcesoria przeznaczone do budowy, dekoracji lub utrzymania grobów, pomników lub cmentarzy są zwolnione z ceł i innych należności celnych przywozowych, jeżeli zostaną przedstawione organom celnym oprócz zwykłej deklaracji przywozowej: - szczegółowy wykaz przywożonych towarów, - deklarację zobowiązania podpisaną przez należycie upoważnioną osobę, zawierającą wiążące zapewnienie, że wspomniane towary będą wykorzystywane wyłącznie do celów przewidzianych w niniejszej Umowie.

Artykuł 9

(1) Przekazanie obszarów służących jako niemieckie cmentarze wojenne, uzgodnione zgodnie z artykułem 3 ustęp 1, upoważnia VOLKSBUND do bezpośredniego wykonania, w ramach odpowiednich chorwackich przepisów prawnych, wszystkich prac związanych z przygotowaniem i upiększeniem cmentarzy wojennych, a także budową odpowiednich dróg dojazdowych, pomieszczeń rekreacyjnych i innych obiektów dla odwiedzających.

(2) VOLKSBUND zapewnia, że podczas prac budowlanych przestrzegane są wszystkie wymogi higieniczne i zdrowotne określone w chorwackim prawie. Będzie przestrzegać odpowiednich przepisów prawnych i administracyjnych dotyczących przepisów cmentarnych.

Artykuł 10

Niniejsza Umowa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia, w którym Umawiające się Strony powiadomią się wzajemnie o spełnieniu warunków krajowych niezbędnych do jej wejścia w życie. Datą wejścia w życie jest data otrzymania ostatniej notyfikacji.

Sporządzono w Zagrzebiu dnia 9 grudnia 1996 r. w dwóch oryginalnych egzemplarzach, każdy w językach niemieckim i chorwackim, przy czym oba teksty są jednakowo autentyczne.

W imieniu Rządu Republiki Federalnej Niemiec Volker Haak

W imieniu Rządu Republiki Chorwacji Krtalic